Tanka (Đoản ca) là tên ban đầu của thể loại thơ ngắn Nhật Bản, đã có từ thế kỷ thứ X, nhằm phân biệt với Trường ca (Choka). Chúng ta đã biết đến thể loại thơ Haiku là thể loại thơ thường có 17-18 âm tiết, và được viết thành 3 dòng. Còn thể loại thơ Tanka thì thường có tới 29-31 âm tiết, và được viết thành 5 dòng. Từ đầu thế kỷ XX, nhà thơ Masaoka Shiki đã rất chú ý đến việc làm mới lại thể thơ Tanka, đưa nó vào các đề tài hiện đại và dần dần chuyển hóa nó thành một thể thơ riêng biệt, thường là thơ không đề, lấy tên chung là Tanka, còn thể loại thơ ngắn hiện đại thì đặt tên khác là Waka. Những năm gần đây, thể thơ Tanka của Nhật phát triển khá đều đặn và mạnh mẽ. Xin giới thiệu với bạn đọc một chùm thơ Tanka gần đây, trích từ Tuyển tập Thơ Nhật Bản hiện đại được dịch ra tiếng Nga, lấy tên là “Ngọn gió lạ” (Nhà xuất bản Inostranka, Maxcơva, 2003).
Thơ Tanka Nhật Bản của Tokoyo Fujii
.jpg)
Tokoyo Fujii (Sinh năm 1940). Nhà thơ và nhà báo nữ tên tuổi, tác giả tập thơ “Đêm thứ 99”, xuất bản năm 1999.
***
Có gì đó - quá nhanh, bay vút lên,
Giống hệt như hình một trái tim,
Vỡ òa ra, rồi biến mất!
Tôi chớp mắt, định thần nghĩ lại:
À - hóa ra là con sơn ca cô đơn!
***
Không ai chịu nổi cách thích nghi
Với mọi tai ương, buộc mình phải van xin, nhờ vả!
Nhưng mọi hầm chứa táo, khoai tây, dành cả mùa dự trữ
Trong nhà tôi đều đã cạn rồi!
Mà những ngày giá đông - trời ơi, còn dài dặc…
Bằng Việt giới thiệu và dịch/ báo Người Hà Nội
http://nguoihanoi.com.vn/tho-tanka-nhat-ban_258888.html