1. Trang chủ
  2.  › 
  3. Văn học
  4.  › 
  5. Lý luận - Phê bình

Lặng lẽ miệt mài kiếm tìm cái đẹp

29/12/2020 - 2169 Lượt xem
(Viết về tập thơ “Đường mưa” của Nghiêm Huyền Vũ, Nxb Hội Nhà văn, 2020)
Tranh của Vũ Khánh
 
“Đường mưa” là tập sách thứ 10 của nhà báo, nhà thơ Nghiêm Huyền Vũ. Là người tốt nghiệp Đại học Tổng hợp về Vật lí ở Liên Xô cũ, từng tham gia quân ngũ và làm biên tập của một nhà xuất bản, nhà chuyên môn Vật lí và người lính trong Nghiêm Huyền Vũ lại có duyên gắn bó với văn chương, đặc biệt là thơ.
 
Tập thơ này ra mắt bạn đọc khi nhà thơ đã vào tuổi thất thập, lứa tuổi “xưa nay hiếm”. Có một số bài thơ không ghi năm tháng ở cuối bài, còn những bài ghi năm tháng thì gần đây nhất là tháng 10 năm 2019, và sớm nhất cũng là năm 1987. Như vậy không kể những bài không ghi năm tháng có thể sớm hơn hoặc muộn hơn, ít nhất các bài trong tập này in dấu thời gian khoảng 32 năm. Một khoảng thời gian khá dài có nhiều biến động của đời sống riêng tư mỗi người cũng như đời sống chung của toàn xã hội.
 
Thế nhưng có thể thấy những dấu vết biến động đó khá mờ, phải chăng vì người thơ không có ý ghi chép chi tiết và kĩ lưỡng? Phải chăng vì đó không phải là điều người thơ lấy làm mục tiêu? Phải chăng người thơ còn đang trên đường mải miết kiếm tìm:
 
tôi vẫn đi tìm em không gặp 
lòng đăm đăm con đường 
trước mặt 
chiều trăng non hiển hiện 
cuối chân trời… […]
 
tôi vẫn đi tìm em không gặp 
tháng Giêng rét đài, tháng hai 
rét lộc 
con mắt nhìn xanh biếc 
trăng non…
(Tháng hai trăng non)
 
Dễ dàng thấy rằng em ở đây chỉ là biểu tượng cho cái đẹp của cuộc sống mà nhà thơ theo đuổi. Tất nhiên, em có thể là một thiếu nữ cụ thể đã để lại những kỉ niệm, những khát vọng tình yêu, tuổi trẻ:
 
Xin được sống những phút giây 
say đắm 
tự hòa tan ta giữa mọi người 
xin được hát những lời bão tố
dù một lần dù chỉ một lần thôi
(Không đề về một đêm nhạc)
 
Em là sông La quê hương mà người thơ không ngần ngại “đánh đắm thuyền mình anh chẳng tiếc/ thêm một lần đắm đuối sông La” (Đắm đuối sông La). Em là người bạn nhảy trong “vũ hội hào hùng âm nhạc thiên nhiên”. Em trong con mắt đa tình, si mê cái đẹp là nét đẹp lộng lẫy. Em hứa hẹn đầy mộng mơ. Em gìn giữ mùa hương, em đi trong hương hay tự em tỏa hương như câu thơ của Bích Khê “nàng là hương hay nhan sắc lên hương”.
 
 Với Nghiêm Huyền Vũ, em vừa lớn lao thiêng liêng, vừa bé nhỏ gần gũi:
 
Thánh đường không thắp đèn
mỗi người đốt cây nến của mình 
tự soi những ngày đã qua 
những ngày sắp đến […]
 
Em là cây nến của tôi 
thánh đường của tôi…
                 (Thánh đường)
 
Nghiêm Huyền Vũ kiếm tìm các vẻ đẹp từ em, có khi từ những  nụ cười bạn bè sáng tạo:
 
Bầu bạn gặp nhau chiếu trải 
xuống sàn
Khoe câu thơ viết trên gác xép
Bát canh sấu trên mâm cơm khách
Nụ cười nào cũng lấm tấm mồ hôi
                  (Hà Nội của tôi)
 
Đồng thời tác giả cũng kiếm tìm những vẻ đẹp của thiên nhiên, đất nước.
 
Một làn hoa sưa trắng trong nắng xanh:
 
Kể từ sưa nở trắng hoa 
nắng xuân xanh mướt như là 
ánh trăng
(Xin em bước thật nhẹ nhàng…)
 
Một cánh đồng và người thiếu nữ:
 
Đồng cỏ vắng bạt ngàn hoa dại
Em chân trần một mình quay lại
Bồ công anh mờ bay lặng êm
(Câu hát buồn)
 
Một bờ cây thắp ngàn ngọn nến tươi xanh:
 
Cây đằm thắm mùa thu lửa cháy
Thắp muôn ngàn ngọn nến 
tươi xanh
(Thu - không đề)
 
Một vùng cửa sông hòa vào biển lớn:
 
Chiếc võng điều bao thuở 
đung đưa
Ru những miền quê lớn thành 
đất nước
Chảy dọc thời gian huy hoàng 
đổ nát
Nhuộm hồng một vùng biển 
khơi xa
(Viết bên cửa Ba Lạt)
 
Một vùng non nước thác suối mây đá Sa Pa:
 
Em say không nhớ 
đã qua mấy vòng đèo 
đá đẫm ướt 
mây nhòa suối 
bay bay thác lụa trắng ngà
 
Em say không thấy 
núi tươi non mưa sa 
mơ màng giấc thơ trẻ 
sà vào lòng mây 
Sa Pa, Sa Pa…
                    (Đường mưa)
 
Có thể nói suốt cuộc đời, người thơ luôn khao khát hướng về phía trước, hướng về cái đẹp:
 
Chưa bao giờ chân trời 
thôi hư ảo
Chưa khi nào con đường 
bớt xa xăm
 (Lời độc thoại)
 
 Hơn một lần, anh biện minh cho khát vọng của mình:
 
Nỗi khát vọng vô hình nào có 
lỗi gì đâu
(Hoa anh túc)
 
Trái tim anh khao khát trái tim em 
anh đơn chiếc kiếm tìm 
nương tựa 
anh khô cạn khát nguồn chan chứa 
em đừng giữ anh bằng sự 
khôn ngoan
(Khao khát)
 
Người thơ khao khát kiếm tìm cái đẹp, niềm vui, bất chấp những nỗi buồn đầy rẫy trong cuộc sống. Buồn “dâng trong mắt em” (Câu hát buồn), buồn “ngưng trong khúc hát buồn/ ánh sáng một ngày chưa kịp sống” (Ánh sáng một ngày). Thậm chí buồn sũng, buồn tràn ngập:
 
Phố vắng 
mưa bốc khói 
anh đi một mình 
dấu chân chết đuối 
ngay dưới gót giày 
lòng như chiếc khăn sũng nước 
không thể thấm thêm giọt buồn
(Giêng Hai ẩm ướt)
 
Nhưng nỗi buồn trong anh cũng được thanh lọc trở nên trong trẻo “Chỉ cao xanh như một nỗi buồn” (Trời thu).
 
Cuộc sống của người viết không phải là êm đềm, thuận buồm xuôi gió. Chỉ qua những nhắc nhớ thấp thoáng:
 
Con chợp mắt sau chặng đường
 lận đận
Có ngờ đâu mẹ lặn lội về thăm
(Nước mắt)
 
Và cả khổ thơ này nữa:
 
Chiếc ly đời anh không sinh ra 
để đong 
những gì cay đắng 
nhưng cay đắng đầy lên 
anh đành uống để vơi đi
Năm tháng rất dài, không nhớ 
bao lần 
nâng lên ngang mặt 
anh soi xem số phận 
muốn nói gì
 (Tràn ly)
 
Một con người đã uống những cay đắng trong chiếc ly số phận đời mình, vượt lên cay đắng để “giữ được niềm tin vào điều trong sạch/ biết Tổ quốc và Tình yêu có thật” (Viết ở nghĩa trang). Con người ấy, hồn thơ trong trẻo ấy đáng được cảm mến và tôn trọng! 
 
Người Hà Nội
 
http://nguoihanoi.com.vn/lang-le-miet-mai-kiem-tim-cai-dep_263614.html

54v2

Tin cùng chuyên mục


Logo

Tin tức tổng hợp Kinh tế & đời sống: Thông tin đa chiều

Giấy phép hoạt động trên mạng Internet số: 3135/GP - TTĐT, STTTT Hà Nội cấp ngày 20/6/2019.

Giấy phép sửa đổi, bổ sung số: 4876/GP - TTĐT, cấp ngày 08/10/2019.

Chịu trách nhiệm quản lý nội dung: Nhà báo Trần Văn Chung

Trụ sở: 99/26 Định Công, quận Hoàng Mai, Hà Nội, Việt Nam

Đường dây nóng: 0947 148 115 - Email: chungdulich@gmail.com

Vận hành bởi: Công ty Cổ phần Truyền thông Hạnh Nguyên (Hanh Nguyen CSC)